Elke zomer hetzelfde ritueel bij de buren: voor het vertrek naar Italië worden niet de vliegtickets nog eens gecontroleerd, maar de zolen van de wandelschoenen. Geen overdreven hobby van een gepensioneerde scoutsleider, maar pure noodzaak. Wie in de Cinque Terre op sandalen of teenslippers de bekende kustpaden op wil, riskeert namelijk een boete die kan oplopen tot 2.500 euro.
Dat klinkt als een grap voor wie de Cinque Terre alleen kent van foto’s met kleurrijke huisjes tegen een blauwe zee. Maar achter die dorpjes, van Monterosso tot Riomaggiore, ligt een gebied vol terrasvormige wijngaarden en paden die zich een weg omhoog banen langs heuvels boven zee. Wie denkt dat hij een strandwandeling maakt, komt er al snel achter dat het bergwandelen is met zeezicht.
Samenvatting
- Een verboden regeltje dat veel toeristen verrast: op wandelpaden in Cinque Terre mag je niet in sandalen of slippers
- De boetes kunnen oplopen tot 2.500 euro, en parkwachters houden werkelijk toezicht
- Achter deze regel liggen jaren van ongelukken, instabiele gronden en aardbevingen die paden sluiten
Waarom die schoenenregel er echt is
De verplichting stamt niet uit een bevlieging van een ambtenaar met te veel vrije tijd. De maatregel kwam er omdat toeristen de afgelopen jaren op open schoenen liepen op plekken waar dat werkelijk moeilijk en gevaarlijk is, wat tot veel ongelukken en verwondingen leidde. Sinds 1 april 2019 is het daarom verboden om met sandalen of teenslippers de wandelpaden van het nationale park op te gaan.
De toenmalige parkdirecteur Patrizio Scarpellini verwoordde het treffend in een interview: bezoekers denken naar zee te komen, maar zodra ze de dorpskern verlaten, bevinden ze zich op paden met dezelfde kenmerken als in de bergen. Zo lopen mensen zelfs op slippers, terwijl wie naar de Dolomieten gaat zich wél goed uitrust. Die vergelijking raakt de kern van het probleem: de Cinque Terre oogt als strandbestemming, maar functioneert als bergterrein.
De cijfers achter die boetes zijn niet symbolisch. Wie zich niet aan de regel houdt, riskeert een sanctie tussen de 50 en 2.500 euro, en de boswachters houden toezicht op de naleving. Dat is geen dode letter: het park benadrukt dat controlerend personeel en parkwachters bezoekers kunnen tegenhouden, schoeisel kunnen controleren en indien nodig de toegang kunnen weigeren of ter plekke een boete kunnen uitschrijven.
Wat mag wel, wat mag niet
Gelukkig hoeft niemand met bergschoenen voor een hoogtetocht op te draven. Het officiële wandelaarshandboek van het park is helder: op de paden is het verplicht gesloten, waterdichte en enkelbedekkende schoenen met antislipzool te dragen. Losse teenslippers, gladde stadsschoenen of ballerina’s vallen daar dus buiten.
Praktisch betekent dit niet dat je een volledige alpinistenuitrusting nodig hebt. Gesloten schoenen met goede grip, een antislipzool en voldoende stabiliteit volstaan, en lichte trekkingschoenen, trailrunningmodellen of gewone sneakers met geprofileerde zool zijn voor de meeste routes prima geschikt. Wie zonder geschikt schoeisel arriveert, hoeft trouwens niet met lege handen te blijven staan: in de dorpjes zijn winkels waar je geschikte schoenen kunt kopen, of punten waar je uitrusting kunt huren bij partners van het park.
Belangrijk detail voor wie enkel door de dorpen zelf slentert: de regel geldt uitsluitend voor de wandelpaden. De norm heeft alleen betrekking op de wandelroutes; door de straatjes van Monterosso, Vernazza, Corniglia, Manarola of Riomaggiore in teenslippers lopen levert geen overtreding op. Het is dus geen algeheel verbod op vakantiegevoel, maar een duidelijke scheidslijn tussen ontspannen en avontuur.
Meer dan een boete: waarom dit écht om veiligheid draait
Wat mijn buurman met zijn schoenencontrole eigenlijk doet, is risico’s vermijden die verder reiken dan zijn eigen enkels. Een val op een smal rotspad blokkeert al snel het hele traject voor andere wandelaars, en trekt bovendien hulpdiensten aan die dan niet elders inzetbaar zijn. Dat mechanisme wordt door kenners van de streek treffend samengevat: de regel bestaat omdat mensen zich steeds weer bezeerden, en omdat wanneer één persoon valt, iedereen stilstaat en er soms nog iemand anders gewond raakt bij het helpen.
Er komt nog een factor bij die weinig toeristen kennen voor ze vertrekken: het terrein zelf is grillig. Door de instabiele aard van de grond in dit gebied zorgen frequente aardverschuivingen voor regelmatige sluitingen van paden, en de parkautoriteiten raden alle bezoekers aan de status van de paden vooraf te controleren. Zo blijft bijvoorbeeld het traject tussen Manarola en Corniglia al jaren grotendeels afgesloten wegens instortingsgevaar, terwijl andere delen van het beroemde kustpad tijdelijk eenrichtingsverkeer krijgen tijdens drukke periodes.
Bij noodweer wordt de regel nog strikter. Bij gele weerswaarschuwing ontraadt het park via zijn kanalen de toegang tot het padennetwerk en kan de verkoop van de Cinque Terre Trekking Card worden opgeschort, terwijl bij oranje of rode waarschuwing de toegang tot het hele padennetwerk wordt verboden. Wie ’s ochtends vroeg vertrekt zonder de actuele status te checken, kan dus voor een dichte poort komen te staan, of erger: midden op een pad worden verrast door slecht weer op een plek waar hulp moeilijk bereikbaar is.
De schoenencontrole van mijn buurman is dus geen kwestie van overdreven voorzichtigheid, maar een klein ritueel dat precies raakt waar de Cinque Terre haar charme én haar gevaar vandaan haalt: die adembenemende overgang tussen zee en berg, die zich niet laat temmen door een strandlook. Wie er dit jaar nog naartoe gaat, doet er goed aan hetzelfde te doen: even naar beneden kijken voor het eerste uitzicht boven zee.
Sources : supereva.it | mentelocale.it