Die doorzichtige, bijna onverwoestbare drinkfles die al jaren in je rugzak of kast zit, is mogelijk gemaakt met een stof die de EU inmiddels heeft verbannen. Het gaat om bisfenol A, kortweg BPA. Voor nieuwe producten is het verbod nu van kracht, maar wat betekent dat voor de fles die je al hebt?
Sinds de zomer van 2026 gelden de regels voluit.
- Het verbod op BPA geldt voor nieuwe producten sinds 20 juli 2026.
- Oude flessen mogen nog in de winkel liggen tot 20 januari 2029.
- Een recyclingsymbool 7 met PC wijst op polycarbonaat en mogelijk BPA.
Wat het verbod precies regelt
Sinds 20 januari 2025 verbiedt Verordening (EU) 2024/3190 het gebruik van en de handel in BPA, in alle materialen die met levensmiddelen in contact komen. Het gaat om kleefstoffen, rubber, ionenwisselingsharsen, kunststoffen, drukinkten, siliconen en vernissen en coatings. Aanleiding was een EFSA-verslag uit 2023, dat concludeerde dat de huidige blootstelling aan BPA een risico vormt voor consumenten van alle leeftijden. De stof is schadelijk voor het voortplantingssysteem en het hormoonstelsel.
fabrikanten kregen wel tijd om om te schakelen. Producten die voldeden aan de oude regels, mochten tot en met 20 juli 2026 nog in de EU op de markt worden gebracht.
Die datum is inmiddels verstreken. Een brancheoverzicht van augustus 2026 meldt dat de overgangsperiode op 20 juli 2026 is afgelopen. Voor herbruikbare artikelen geldt nog een staartje: wat voor die datum is gemaakt, mag in de winkel blijven liggen tot 20 januari 2029. Voor blikverpakkingen met fruit, groente of vis ligt de grens op 20 januari 2028, omdat BPA-vrije bekledingen voor zure en vette voeding lastiger te ontwikkelen waren.
Een oude fles in je kast is dus niet plotseling verboden.
Welke drinkflessen eronder vallen
Het verbod richt zich op de productie. BPA is een bouwsteen van polycarbonaat, het harde, doorzichtige plastic waar oudere drinkflessen, brooddozen en sommige keukenspullen van gemaakt zijn. Ook duurzame kunststoffen voor herbruikbare drankflessen worden uitdrukkelijk genoemd. Gerecycled materiaal valt buiten de verordening, zo staat in de officiële uitleg van de Commissie.
De regels gaan verder dan BPA alleen. Ook andere gevaarlijke bisfenolen en afgeleide stoffen zijn verboden, tenzij ze uitdrukkelijk zijn toegestaan.
Dat maakt het label “BPA-vrij” minder geruststellend dan het klinkt. Fabrikanten weken in het verleden vaak uit naar verwante stoffen, en de nieuwe verordening noemt onder meer BPS, BPAF en fenolftaleïne. Producten uit nieuwe productie moeten bovendien aantonen dat ze schoon zijn: bij gebruik van andere bisfenolen mag er niet meer dan 1 microgram BPA per kilo achterblijven.
Voor papier geldt het verbod voorlopig niet. BPA wordt daar over het algemeen niet opzettelijk gebruikt. Een kartonnen drinkpak hoeft je dus geen zorgen te baren, een stoere kunststof sportfles uit een oudere batch wel een beetje.
Zo check je je oude fles
Draai de fles om en zoek naar het recyclingsymbool onderaan. Een 7 in de driehoek, soms met de letters PC erbij, wijst op polycarbonaat en dus op een kans dat BPA is gebruikt. Let wel: de 7 staat ook voor “overige kunststoffen”, dus het is een aanwijzing en geen bewijs.
Het uiterlijk helpt ook. Polycarbonaat voelt hard en stug aan en is glashelder, zoals die ouderwetse sportflessen die van tafel konden vallen zonder te breken. Kijk daarnaast naar het aankoopjaar: alles van vóór 2025 kan nog volgens de oude regels zijn gemaakt.
Twijfel je nog? Mail de fabrikant.
Bedrijven moeten namelijk via een conformiteitsverklaring kunnen aantonen dat hun producten aan de regels voldoen, en die documentatie moet beschikbaar zijn voor de toezichthouder. Een serieus merk kan je dus vertellen waarvan de fles is gemaakt. Blijft een antwoord uit, dan zegt ook dat iets.
Bij een fles zonder logo, jaartal of merknaam is vervangen de veiligste keuze, zeker als er kinderen meedrinken. Ongeboren kinderen, baby’s en jonge kinderen zijn extra gevoelig voor de effecten van BPA. Voor baby’s gold overigens al veel langer een streng regime: in de EU zijn polycarbonaat zuigflessen sinds 2011 verboden, en de regels werden in 2018 uitgebreid naar drinkbekers voor peuters.
Kies bij een nieuwe fles voor glas, roestvrij staal of een kunststof waarvan de fabrikant aantoonbaar kan maken welke stoffen erin zitten. Een fles die na januari 2025 is geproduceerd en in de EU is verkocht, hoort aan de nieuwe regels te voldoen. Bij online bestellingen van buiten Europa ligt dat anders, want daar is controle lastiger.
Het echte probleem is misschien niet BPA zelf, maar de vraag wat er na BPA komt. Als het verbod vooral leidt tot een ander bisfenol met een andere naam, hebben we dan iets gewonnen, of alleen een nieuw label op de verpakking?
Sources : rassers.nl | vrijvanplastic.nl