Airco op 27°C in Spaanse hotels: dit moet je weten voordat je boekt

Nu heb ik voldoende informatie voor een volledig, feitelijk en goed onderbouwd artikel. Ik schrijf het artikel in HTML.

Je hebt het hotel gevonden, de vlucht geboekt, de koffer staat klaar. Maar dan, midden in de Spaanse zomerhitte, zet je de airco in de hotellobby lager, en het gebeurt niets. De thermostaat staat vast op 27°C. Niet kapot. Gewoon wet.

Wie deze zomer naar Spanje trekt, doet er goed aan dit te weten: de norm is dat de airconditioning in de zomermaanden niet lager mag staan dan 27 graden in openbare en commerciële ruimten. Die regel geldt in hotellobby’s, winkels, bioscopen, luchthavens en restaurants. En nee, hij is niet nieuw.

Samenvatting

  • Waarom Spaanse hotels ineens een vaste temperatuur hanteren die je niet kunt veranderen
  • Wat veel toeristen niet weten over hun hotelkamer en de airco-regel
  • Welke simpele stap je voor boeken kunt nemen om teleurstelling te voorkomen

Hoe die 27 graden er kwamen

Het pakket met maatregelen, met de naam “Plan de choque de ahorro y gestión energética en climatización”, omvat acties voor overheidsinstellingen, bedrijven, industrie, winkels, winkelcentra, hotels, horeca en culturele instellingen. Aanleiding was de energiecrisis van 2022, aangejaagd door de oorlog in Oekraïne. De Spaanse regering keurde het pakket goed om het gasverbruik met 7% te verminderen, in lijn met de Europese afspraken over het beperken van de afhankelijkheid van Russisch gas.

Vanaf woensdag 10 augustus 2022 moesten bedrijven, kantoren en openbare gebouwen de temperatuur van de airconditioning verhogen naar 27 graden in de zomermaanden. Vanaf die winter mocht de airco niet hoger worden gezet dan 19 graden en moesten etalages van winkels niet meer verlicht zijn vanaf 22 uur ’s avonds. Initieel gold de maatregel tot november 2023, maar in de praktijk zijn de regels sindsdien in de Spaanse bouwregelgeving verankerd en worden ze nog steeds toegepast in openbare ruimten.

De reactie was heftig. De regering kondigde aan winkelbedrijven te gaan controleren op het naleven van de milieuregels. Boetes beginnen bij 3.000 euro en kunnen oplopen tot 90.000 euro. Het regionale bestuur van Madrid vond dat de Spaanse overheid ver buiten haar boekje ging door de nieuwe normen landelijk op te leggen. Sommige horecaondernemers weigerden ronduit te gehoorzamen.

Wat geldt waar, en wat niet

De grens van 27°C is niet absoluut en kent uitzonderingen. Locaties zoals scholen, ziekenhuizen, kapsalons en openbaar vervoer zoals treinen en vliegtuigen zijn niet gebonden aan de temperatuurlimiet. Gebouwen zoals luchthavens moeten echter wél de airconditioning beperken tot minimaal 27°C. Winkelcentra, overheidsgebouwen, supermarkten en culturele locaties zoals bioscopen, theaters en congresgebouwen zijn ook onderworpen aan de beperking.

Voor bars en restaurants geldt een nuance. De 27 graden botst met de arbeidswet en een gezonde werkomgeving waarbij de temperatuur op 25 graden is vastgesteld. In een koninklijk besluit staat dat in ruimten waar zittend personeel aanwezig is, temperaturen gelden tussen 17 en 27 graden. Omdat die twee wetten met elkaar in conflict kwamen, werd de handhaving soepeler. De 27 graden wordt “flexibel” gehandhaafd in sportscholen, winkels, bars, restaurants en hotels om geen conflict te krijgen met werknemers. Er moet bij een eventuele controle wel worden aangegeven waarom de airco niet op 27 graden staat.

En jouw hotelkamer? Dat is een ander verhaal, officieel tenminste. Hotels moeten zich houden aan de airco-parameters, maar alleen in openbare ruimten. In je hotelkamer kun je de airco in principe op elke gewenste temperatuur instellen. In de praktijk blijkt dit minder vanzelfsprekend.

De realiteit: wat toeristen in de zomer ervaren

Op papier geldt de beperking dus niet voor private hotelkamers. Maar reizigers op forums en reviewplatforms rapporteren regelmatig dat ze de airco in hun kamer niet lager kunnen zetten dan 27°C. De wet is niet van toepassing op privéruimten zoals hotelkamers, maar er zijn meldingen van hotels die de nieuwe wet gebruiken als “excuus” waarom de airco in de kamer niet goed werkt of beperkt is. De gemiddelde toerist kent de regels niet, dus als het hotel zegt “het is de wet” accepteren de meesten dat als verklaring en lopen ze weg.

Dat dit geen zeldzame klacht is, blijkt ook uit ervaringen vanuit de Balearen. De toenmalige toerismeminister gaf aan dat de nieuwe regel over de aircotemperatuur alleen geldt voor openbare ruimten. Maar bij nadere bestudering van het officiële staatsblad bleek de wet ruimte te laten voor flexibele interpretatie. Sommige hotels kozen er bewust voor de begrenzing ook in de kamers door te voeren, een maatregel die energiekosten bespaart, maar gasten ontevreden achterlaat.

De beperking van de airconditioning in binnenruimtes tot 27 graden heeft te maken met de grens van thermisch ongemak. Boven de 27 graden zullen de meeste mensen effecten beginnen te voelen zoals vermoeidheid bij langdurige blootstelling of fysieke activiteit. : het is de temperatuur waarbij je het nog net kúnt uithouden. Prettig is anders.

Wat kun je als reiziger doen?

Slim boeken begint met informeren. Een eenvoudige e-mail aan het hotel vóór aankomst, met de vraag of de airco in de kamer vrij instelbaar is, geeft je duidelijkheid. Ook een schriftelijk bewijs als het ter plekke misgaat. Als je het antwoord van het hotel hebt, kun je dat gebruiken als basis voor een formele klacht als de situatie bij aankomst anders blijkt te zijn.

Wie niet wil gokken, kan ook slimmer omgaan met de hitte zonder afhankelijk te zijn van de airco. Als je op je hotelkamer of in je appartement zit, mag je de airco gelukkig wel gewoon lekker koud zetten. Maar beter nog: hou de luiken en gordijnen overdag dicht zodat de hitte niet naar binnen kan komen. Dat doet elke Spanjaard trouwens al generaties lang.

Volgens experts is de beste temperatuur voor de airconditioning tussen de 24 en 26 graden. De regel zegt daarbij dat het verschil tussen de warme buitenlucht en de koele binnenlucht niet meer mag zijn dan 12 graden. Bij een buitentemperatuur van 40°C is 27°C binnen dus eigenlijk geen ramp, al voelt het op het eerste moment misschien van wel.

De Spaanse zon is gul, de stranden zijn prachtig, en het eten rechtvaardigt elke vlucht. Maar het land heeft een eigen verhouding tot comfort en energie, een die steeds vaker op gespannen voet staat met de verwachtingen van toeristen die gewend zijn aan ijskoude lobbys. De vraag is of meer Europese landen dezelfde weg zullen inslaan nu de zomers warmer worden en de druk op energienetwerken toeneemt. Spanje was de eerste. Misschien niet de laatste.