Ik reed met mijn huurauto over de A22 in de Algarve zonder één tolpoort te zien: maanden later begreep ik pas waarom er een factuur met toeslag op mijn deurmat lag

Je rijdt over de A22 in de Algarve, de zon staat hoog, de radio speelt en je denkt geen moment aan tol. Geen slagboom, geen kassa, geen bordje met een bedrag. Pas maanden later, thuis in Nederland, valt het kwartje: die onverwachte rekening van je autoverhuurder was geen fout, maar het onvermijdelijke gevolg van een Portugees tolsysteem dat volledig onzichtbaar werkt.

Wat op het eerste gezicht een gratis snelweg leek, is in werkelijkheid een van de meest verwarrende tolwegen van Europa. Geen enkele Nederlandse toerist verwacht een factuur op de deurmat na een vakantie in de Algarve, en toch overkomt het jaarlijks duizenden huurders. Het probleem zit niet in oplettendheid of pech, maar in de manier waarop Portugal deze wegen ooit heeft ingericht.

Samenvatting

  • Een snelweg zonder tolpoorten of slagbomen — toch moet je betalen, maar hoe?
  • Elektronische camera’s registreren je nummerplaat, maar buitenlandse bestuurders krijgen geen duidelijk bericht
  • Ontdek wat er werkelijk gebeurt in de weken en maanden na je rit over deze geheimzinnige route

Waarom er geen tolpoort te zien is

De A22 was oorspronkelijk geen tolweg, maar dat veranderde eind 2011 toen tolheffing werd ingevoerd. Omdat de weg niet als tolweg was ontworpen, ontbreekt de ruimte voor tolpoorten, wat het makkelijk maakt om te missen dat je op een tolweg rijdt. In plaats van slagbomen en kassa’s hangen er simpelweg camera’s boven de weg. Het gaat om een collectiesysteem dat exclusief elektronisch is, waarbij de doorgang van voertuigen wordt gedetecteerd via elektronische poorten.

Dat klinkt slim, en dat is het ook, voor Portugezen met een lokale bankrekening. Zodra je nummerplaat door de camera wordt gelezen, wordt het bedrag automatisch van je rekening afgeschreven. Buitenlandse kentekens hebben geen Portugese bankrekening gekoppeld aan het systeem, dus daar loopt het mis. Je krijgt een transponder voor je auto die gelinkt is aan sensoren en camera’s boven de weg. Als je onder de sensoren doorrijdt, registreert het systeem dat je over het traject hebt gereden en wordt het bedrag automatisch van de Portugese bankrekening afgeschreven. Als je geen Portugese bankrekening hebt, wordt het lastiger.

De weg naar die onverwachte factuur

Hier wringt de schoen voor huurauto’s. Zonder transponder aan boord, of met een kapotte, blijft de betaalverplichting bij jou als bestuurder liggen. Als de voertuigen geen apparaat hebben geïnstalleerd, betalen klanten meestal achteraf bij postkantoren of Payshop-winkels, vanaf de tweede dag na het passeren van de tolpoort. Wacht je die termijn niet netjes af, of zit je al terug in Nederland, dan wordt het ingewikkeld.

Onbetaalde elektronische tol kan binnen 5 dagen worden afgehandeld bij CTT-postkantoren. Na die periode lopen boetes op van ongeveer 21,53 tot 107,66 euro, plus administratiekosten. Autoverhuurbedrijven rekenen doorgaans aanzienlijke verwerkingskosten. Precies die combinatie, een boete van de Portugese wegbeheerder plus een bureaucratische opslag van de verhuurder, is wat er maanden later op je deurmat belandt. De verhuurder betaalt namelijk eerst voor, haalt vervolgens het bedrag van je creditcard en voegt er een eigen vergoeding aan toe voor de moeite. Als je terugkeert zonder de verschuldigde tol te betalen, stuurt de Portugese politie een boete naar het adres dat in je huurgegevens staat, en rekent de autoverhuurder daarnaast vaak nog een administratieve vergoeding.

Wie via een forum zoekt naar ervaringen van andere reizigers, ziet een bont beeld: sommigen krijgen na jaren nog nooit een rekening, anderen betalen tientallen euro’s aan boetes voor een tochtje van een paar kilometer. Dat wisselvallige karakter maakt het extra frustrerend. Het is geen kwestie van pech hebben gehad, het is een systeem dat inherent onvoorspelbaar is voor buitenlandse bestuurders.

Wat er de laatste jaren is veranderd

Interessant genoeg is de situatie op de A22 zelf de afgelopen jaren juist eenvoudiger geworden, al zorgde dat aanvankelijk voor nieuwe verwarring. Sinds 1 januari 2025 wordt er geen tol meer geheven voor het gebruik van de A22 over de volledige lengte. De weg werd, samen met delen van enkele andere snelwegen, gratis gemaakt. Toch bleven de betaalautomaten van het Easytoll-systeem bij de grens actief, wat leidde tot verwarde automobilisten die dachten nog steeds te moeten afrekenen. Er circuleerde informatie op sociale media over rijen voertuigen bij de automaten van het systeem, waarbij honderden bestuurders uit Spanje bleven stoppen om tol te betalen op de Via do Infante.

Voor wie nu, medio 2026, over de A22 rijdt, betekent dit dat het grootste financiële risico is verdwenen. Maar wie eerder reisde, of nu nog andere Portugese tolwegen zoals delen van de A23, A24 of A28 gebruikt, loopt nog altijd tegen hetzelfde onzichtbare systeem aan. Elektronische wegen vereisen vooraf registratie via Easytoll, Tollcard of Via Verde. Buitenlandse voertuigen zonder juiste registratie krijgen te maken met ingewikkelde betalingsprocedures achteraf bij CTT-postkantoren.

Hoe je het zelf voorkomt

De praktische les is simpel, ook al voelt het systeem alles behalve simpel aan. Vraag bij het ophalen van je huurauto expliciet naar de status van de tolvoorziening, en laat je niet afschepen met een vage verwijzing naar “staat in de voorwaarden”. Een tol-transponder is bij ophalen beschikbaar voor een extra vergoeding, inclusief voorgeladen tegoed, zodat je de tolweg kunt gebruiken zonder lokale betaalstations te bezoeken. Rijd je liever zonder dat apparaat, dan kun je ook kiezen voor Easytoll, waarbij je creditcard vooraf online wordt gekoppeld aan je kenteken voor de duur van je reis.

Wat je in elk geval niet moet doen, is aannemen dat geen tolpoort betekent geen tol. Dat is precies de valkuil waar zoveel Nederlandse reizigers intrappen, en waar de Portugese wegbeheerders, ondanks jarenlange kritiek, weinig aan hebben veranderd voor wie de weg incidenteel gebruikt. De vraag is eigenlijk niet meer of dit systeem verwarrend is, dat weten we inmiddels wel. De vraag is waarom een land dat zoveel op toerisme leunt, zijn bezoekers nog steeds op deze manier laat struikelen over iets zo basaals als een wegenbelasting.