Ik heb genoeg informatie voor een goed onderbouwd artikel. Nu schrijf ik het volledig in het Nederlands.
Je smartphone is nog splinternieuw wat het scherm betreft, de processor draait soepel, maar na een middagje gebruik moet je hem al aan de oplader hangen. Herkenbaar? Veel mensen denken dan dat hun toestel simpelweg op is, terwijl het probleem meestal bij één onderdeel zit: de accu. Vanaf 18 februari 2027 hoef je daarvoor niet meer automatisch een nieuwe telefoon te kopen, want dan treedt een Europese verordening in werking die fabrikanten verplicht om batterijen gemakkelijk vervangbaar te maken.
Wat er precies verandert vanaf 2027
De nieuwe regels, goedgekeurd in 2023 als onderdeel van een breder pakket maar van kracht vanaf 18 februari 2027, bepalen dat batterijen in draagbare apparaten zo ontworpen moeten zijn dat gebruikers ze zonder gespecialiseerd gereedschap of hulp kunnen verwijderen en vervangen. Het gaat hier om Regulation (EU) 2023/1542, ook wel de Batterijenverordening genoemd, en die raakt niet alleen smartphones. Powerbanks moeten al in 2027 voldoen, laptops en vergelijkbare apparaten volgen in 2030.
Concreet betekent dit dat de tijd van dichtgelijmde behuizingen die je alleen met een föhn en veel geduld openkrijgt, grotendeels voorbij is. De regelgeving verwijst specifiek naar batterijen die “readily removable and replaceable” zijn door de eindgebruiker, wat betekent dat ze verwijderd moeten kunnen worden zonder gespecialiseerd gereedschap, tenzij dat gratis bij het product wordt geleverd. Heb je toch specifiek gereedschap nodig, dan moet de fabrikant dat er gewoon bij leveren.
Belangrijk om te weten: deze regel werkt niet met terugwerkende kracht. De regel is niet retroactief. Smartphones gekocht vóór 18 februari 2027 blijven legaal en bruikbaar. De verplichting geldt alleen voor nieuwe modellen die na die datum op de markt komen. Koop je dus nu nog een toestel, dan verandert er voor jou weinig, tenzij de fabrikant vrijwillig alvast meebeweegt.
Geen terugkeer naar de Nokia met loszittend klepje
Wie hoopt op een comeback van het klassieke wegklikbare achterklepje, moet zijn verwachtingen bijstellen. Meerdere techredacties wijzen erop dat de wet vooral gaat over toegankelijkheid, niet over het volledig verdwijnen van lijm en schroeven. Wie een terugkeer naar Nokia 3310-achtige toestellen met wegklikbare achterkant verwacht, moet zijn verwachtingen bijstellen, want de realiteit ligt genuanceerder. Fabrikanten mogen dus best nog gebruikmaken van klittenband, kleine schroeven of afneembare panelen, zolang jij als gebruiker er zelf bij kunt zonder oplosmiddelen of hittepistolen.
Interessant is dat de wet twee wegen openlaat voor fabrikanten. Ofwel maak je de accu makkelijk vervangbaar, ofwel bouw je een batterij die zo duurzaam is dat vervanging nauwelijks nodig is. De accu moet dan minstens duizend volledige laadcycli kunnen doorstaan met behoud van 80 procent van de oorspronkelijke capaciteit, wat grofweg overeenkomt met vier jaar dagelijks gebruik, terwijl de huidige norm vaak rond de 500 tot 800 cycli ligt. Daarnaast moet het toestel voldoende waterbestendig zijn. Het apparaat moet minimaal een IP67-certificering hebben voor smartphones, wat volledige bescherming tegen stof en onderdompeling tot 1 meter gedurende 30 minuten inhoudt.
Toestellen die aan beide eisen voldoen, hoeven dus niet per se een uitneembare accu te krijgen. Dat klinkt als een achterpoortje, en dat is het ook een beetje, maar het dwingt fabrikanten wel om accu’s te bouwen die veel langer meegaan dan wat we nu gewend zijn. Wie een topmodel koopt met zo’n duurzame batterij, profiteert dus sowieso van een langere levensduur, ook zonder dat je ooit zelf een schroevendraaier hoeft te pakken.
Wat dit betekent voor je portemonnee en het milieu
De cijfers achter deze wetgeving zijn niet mals. De EU produceert jaarlijks 12 miljoen ton elektronisch afval, waarbij smartphones een groot deel voor hun rekening nemen omdat lithium-ionaccu’s degraderen na 500 tot 800 laadcycli. Elke telefoon die je langer gebruikt omdat de accu simpelweg vervangbaar is, betekent minder grondstoffenverbruik en minder afval dat vaak alsnog in de verbrandingsoven of op een stortplaats belandt.
Voor je portemonnee is het verschil ook voelbaar. Via de officiële klantenservice een accu laten vervangen kost vandaag de dag vaak 80 tot 150 euro. Vanaf 2027 kun je in veel gevallen zelf voor een fractie van dat bedrag aan de slag, met een officiële vervangingsbatterij die de fabrikant verplicht beschikbaar moet houden. Vervangingsaccu’s moeten namelijk minstens vijf jaar tegen een redelijke prijs beschikbaar blijven voor eindgebruikers. Dat betekent dat een toestel dat je in 2027 koopt, tot minstens 2032 reparabel blijft wat de accu betreft.
Er kleeft wel een addertje onder het gras aan het begrip “redelijke prijs”. Wat de een redelijk vindt, vindt de ander nog steeds te duur, en hier ligt nog geen keiharde definitie klaar. Twee punten blijven nog onduidelijk, namelijk de definitie van “commercieel beschikbare gereedschappen” en de “redelijke” prijs van reserveonderdelen, al zouden deze punten zich moeten verduidelijken naarmate de deadline nadert.
Ook je smartwatch en oordopjes gaan mee in de trend
De discussie beperkt zich niet tot telefoons. Ook kleinere apparaten liggen onder een vergrootglas, al is de uitkomst daar minder eenduidig. Sommige fabrikanten stellen dat hun batterijen te klein zijn om zonder risico op beschadiging te verwijderen, maar de coalitie Right to Repair Europe, die meer dan 190 organisaties uit 30 Europese landen vertegenwoordigt, is het daar niet mee eens en wijst bijvoorbeeld naar de Pixel Watch 4, waarvan de batterij al uitneembaar is. Sommige fabrikanten lopen zelfs al vooruit op de wetgeving. Sennheiser lanceerde recent de Momentum 5, een over-ear hoofdtelefoon waarvan de batterij vervangen kan worden met een simpele kruiskopschroevendraaier.
Ook grote merken bewegen mee, al ontkennen ze soms dat de Europese wetgeving daarbij een rol speelt. Apple introduceerde in zijn recentste iPhones een elektrisch loslaatbare kleeflaag, waarbij de batterij loskomt zodra er een lichte elektrische lading van een andere batterij op wordt toegepast, al bevestigde het merk zelf geen verband met de Europese regelgeving en voldoen de recente iPhones sowieso al aan de vrijstellingscriteria. Het toont wel aan dat de druk vanuit Brussel al jaren doorwerkt in productontwerp, lang voordat de wet officieel ingaat.
Wat betekent dit nu voor jou als je vandaag, in 2026, nog een nieuw toestel overweegt? Kijk vooral naar de accu-specificaties en het reparatie-rapportcijfer voordat je koopt, want die twee factoren bepalen straks hoe lang je telefoon écht meegaat. En als je huidige toestel binnenkort de geest lijkt te geven vanwege een zwakke accu, wacht dan liever nog even met wegdoen. De kans is groot dat het probleem oplosbaar is voor een habbekrats, zonder dat je er meteen een nieuw toestel voor hoeft aan te schaffen. De vraag is niet langer óf we naar duurzamere telefoons gaan, maar hoe snel de industrie zich aanpast aan wat Brussel al heeft besloten.
Sources : repair.eu | ecopv-eu.com