Het eindeloze piepgeluid: waarom je nieuwe auto je constant waarschuwt en je het niet kan uitschakelen

Je stapt in, start de auto, rijdt weg, en binnen twee minuten: piep. Flitspaal. Dan weer een piep. En nog een. Wie in augustus 2024 een nieuwe auto kocht, heeft sindsdien ongetwijfeld ontdekt dat dit geluid geen bug is, maar een officieel ingeplante feature, en dat “permanent uitschakelen” simpelweg geen optie is.

Samenvatting

  • Vanaf juli 2024 moet elk nieuw voertuig in Europa het ISA-systeem hebben, dat constant je snelheid controleert
  • Je kunt het uitschakelen, maar het schakelt zichzelf na elke herstart weer in — permanent uitzetten is onmogelijk
  • Het systeem is niet altijd betrouwbaar en piept zelfs bij 1 km/u overschrijding, maar er zijn enkele trucs om het minder irritant te maken

Een EU-verplichting in je dashboard

Het piepje bij een flitspaal of bij het overschrijden van de snelheidslimiet is geen toeval van jouw specifieke merk of model. Vanaf 7 juli 2024 is de zogenaamde Intelligent Speed Assistance (ISA) verplicht in elke nieuw verkochte auto in Europa. Eerder was het al opgelegd aan autobouwers, die het in alle nieuwe automodellen moesten integreren. Kocht je je auto in augustus 2024? Dan viel je daarmee precies in die nieuwe generatie voertuigen.

Aan de hand van gps-locatiegegevens, camerabeelden van verkeersborden en de boordcomputer van de wagen gaat het systeem je snelheid controleren. Rijdt een bestuurder net iets te snel, dan wordt een signaal gegeven. Klinkt nuttig op papier. In de praktijk voelt het voor veel automobilisten als een docent die constant over je schouder meekijkt, ook als je gewoon netjes rijdt.

ISA houdt voortdurend je snelheid in de gaten en waarschuwt je als je over de snelheidslimiet gaat, zelfs al is het maar met 1 km/u. Deze waarschuwingen kunnen bijvoorbeeld een piepgeluid zijn of trillingen in het stuur of pedaal. Dat piepje bij elke flitspaal die je passeert, zelfs als je netjes binnen de limiet rijdt, is dus één van de manieren waarop het systeem communiceert.

Uitschakelen bestaat wel, maar herstart wist alles

Hier komt de frustratie. Je kunt de meeste ADAS-systemen, dus ook ISA, handmatig uitschakelen als je liever rijdt zonder deze extra hulp. Het enige nadeel is dat je dit bij elke rit opnieuw moet doen, omdat de systemen automatisch weer inschakelen zodra je de auto start. Structureel uitzetten, permanent, definitief? Dat bestaat niet.

Het systeem is van Europa verplicht ingeschakeld wanneer de auto wordt gestart, ook voor wie dat niet wil. Het is wel mogelijk om ISA opnieuw uit te schakelen, maar dat vergt vaak heel wat stappen via verschillende menu’s. En verplicht wordt het systeem na elke herstart automatisch opnieuw geactiveerd.

Een belangrijk punt van kritiek is ook dat ISA niet eenvoudig uitgeschakeld kan worden. Waar andere rijhulpsystemen met een knop op het stuur uit te schakelen zijn, vereist de ISA een hele reeks handelingen in het menu van de auto. Bovendien schakelt het systeem zichzelf bij iedere nieuwe rit weer automatisch in, een verplichting die vanuit Brussel is opgelegd.

Vergelijk het met een rookmelder die je elke ochtend handmatig moet deactiveren voordat je kunt ontbijten, want anders piept hij bij je bakje koffie. Elke dag, zonder uitzondering.

Het systeem klopt lang niet altijd

Wat het extra irritant maakt: de betrouwbaarheid laat soms te wensen over. Veel automobilisten zijn het systeem snel beu, omdat het vaak de verkeersborden niet goed leest of interpreteert en al begint te piepen bij een overschrijding van slechts één kilometer per uur. Een snelheid van 51 km/u in plaats van 50 km/u zorgt al voor een piep, wat het systeem extreem irritant maakt.

De merken wijzen er ook op dat er geen exhaustief en officieel overzicht van de verschillende in gebruik zijnde verkeersborden per lidstaat bestaat en dat er weinig of geen harmonisatie is op dat vlak, terwijl veel verkeersborden ook zo goed als onzichtbaar of slecht leesbaar zijn. Ook de digitale kaarten waar de gps-info op gebaseerd is, zijn vaak niet correct. Dat kan je zelf vaststellen wanneer de auto aangeeft dat je op een bepaalde weg 90 mag rijden, terwijl dat al jaren geleden teruggebracht is naar 70 km/h.

Het systeem is niet onfeilbaar: met enige regelmaat adviseert ISA de verkeerde snelheid omdat het het bord van een parallelweg ziet of de geldende snelheid niet meepakt. Wie dagelijks dezelfde route rijdt en steeds op dezelfde locaties ten onrechte wordt aangesproken, begrijpt de ergernis.

Wat kun je nu écht doen?

De meest praktische aanpak per rit: schakel ISA direct na het starten van de auto uit via het instellingenmenu. Hoe dat werkt, verschilt per merk en model. Bij sommige auto’s volstaat één druk op een knop op het stuur, bij andere moet je echt door meerdere submenu’s bladeren. Die piepjes zijn een gevolg van Europese wetgeving, en kunnen niet permanent worden uitgezet, maar moeten bij elke rit worden uitgezet, zelfs als je maar bij wijze van spreken een paar honderd meter hebt gereden en de auto hebt uitgezet.

Een andere optie, voor wie de visuele waarschuwing op het dashboard prima vindt maar het geluid storend, is kijken of jouw systeem afzonderlijke instellingen biedt voor audio en beeld. Bij sommige systemen kun je kiezen uit: geen melding, alleen beeld, of beeld en geluid. Wie dit op “alleen beeld” instelt, behoudt het visuele icoon zonder het bijbehorende piepgeluid. Let wel: ook déze instelling wordt bij veel auto’s na elke herstart teruggezet.

Voor de flitspaalwaarschuwingen die losstaan van ISA (dus de meldingen die komen vanuit de navigatie, ook als je gewoon netjes rijdt), geldt per merk een andere aanpak. In sommige systemen ga je naar “Instellen waarschuwing cameras”. In dit menu kan je alles instellen zoals je graag wilt, zodat je de icoontjes nog wel op de kaart ziet, maar hierover geen auditieve melding ontvangt.

De vraag die overblijft is of de wetgeving ooit wordt bijgesteld. De ACEA vreest dat de Europese overheid in de toekomst zal besluiten dat het systeem helemaal niet meer uitschakelbaar zal zijn. Voorlopig is dat scenario nog niet aan de orde, maar de richting is duidelijk: auto’s worden steeds actiever en Brussel zet die koers voort. Of jij dat als bescherming beschouwt of als bemoeizucht, hangt misschien sterk af van hoeveel keer je die piep per dag al hebt gehoord.